| مدیریت یکپارچه آب در کلان شهر تهران و مخاطرات آن با تاکید بر امنیت ملی |
| کد مقاله : 1392-NERS |
| نویسندگان |
|
سید جهانگیر موسوی نسب * دکتری جعرافیا و برنامه ریزی شهری |
| چکیده مقاله |
| بحران آب یکی از چالش‌های اصلی قرن بیست‌ویکم است که ابعاد آن فراتر از مسائل زیست‌محیطی، به موضوعی امنیتی، اجتماعی و ژئوپلیتیکی تبدیل شده است. کلان‌شهر تهران به‌عنوان مرکز سیاسی، اقتصادی و جمعیتی کشور با بحران‌های متعدد در حوزه تأمین، توزیع و مصرف آب روبه‌رو است که تبعات آن می‌تواند ساختارهای حیاتی شهری و امنیت ملی را تهدید کند. این پژوهش با رویکرد تحلیلی ـ توصیفی و بهره‌گیری از مدل SWOT، به بررسی نقاط قوت، ضعف، فرصت‌ها و تهدیدهای موجود در مدیریت منابع آب تهران پرداخته است. نتایج نشان می‌دهد که علی‌رغم وجود زیرساخت‌های پایه، ظرفیت علمی و اسناد راهبردی، چالش‌هایی مانند ناهماهنگی نهادی، فرسودگی شبکه، وابستگی به منابع انتقالی و ضعف در حکمرانی مشارکتی، پایداری آبی شهر را به خطر انداخته‌اند. در عین حال، رشد فناوری‌های نوین، حمایت نهادهای بین‌المللی و تجربه جهانی موفق، فرصت‌هایی ارزشمند برای اصلاح ساختار حکمرانی آب محسوب می‌شوند. بر این اساس، راهبردهایی چون توسعه سامانه‌های هوشمند، بازنگری در ساختار نهادی، ارتقاء شفافیت اطلاعاتی، آموزش عمومی و کاهش مصرف اضطراری پیشنهاد شده‌اند. یافته‌های پژوهش تأکید دارد که ارتقاء تاب‌آوری و امنیت آبی تهران مستلزم نگاه چندبُعدی، تصمیم‌گیری مشارکتی و برنامه‌ریزی مبتنی بر داده در چارچوب مدیریت یکپارچه منابع آب است. |
| کلیدواژه ها |
| مدیریت یکپارچه منابع آب، کلان‌شهر تهران، مدل SWOT، امنیت آبی |
| وضعیت: پذیرفته شده |
