تحلیل تاب‌آوری زیرساخت‌های آبی شهری در برابر سیلاب‌های حدی با رویکرد مدیریت ریسک
کد مقاله : 1255-NERS
نویسندگان
ایمان رفعتی نیا *، بهزاد نادعلی پور، مرتضی نجفی، آیت بیرانوند
قرارگاه سازندگی خاتم الانبیاء (ص) – هلدینگ تخصصی نیرو – موسسه ایستاب
چکیده مقاله
تاب‌آوری زیرساخت‌های آبی شهری در برابر سیلاب‌های حدی، به یکی از مؤلفه‌های کلیدی پایداری شهری و امنیت اقتصادی–اجتماعی در دهه‌های اخیر تبدیل شده است. افزایش فراوانی و شدت رخدادهای حدی هیدرولوژیکی در اثر تغییر اقلیم، در کنار توسعه شتابان شهری و تمرکز زیرساخت‌ها در پهنه‌های پرخطر، آسیب‌پذیری سامانه‌های آبی شهری را به‌طور چشمگیری افزایش داده است. هدف این پژوهش، ارائه یک چارچوب تحلیلی مبتنی بر مدیریت ریسک برای ارزیابی تاب‌آوری زیرساخت‌های آبی شهری در مواجهه با سیلاب‌های حدی است. در این چارچوب، تاب‌آوری به‌عنوان توان سامانه برای مقاومت در برابر اختلال، جذب شوک، حفظ عملکردهای حیاتی و بازیابی کارآمد پس از رخداد سیلاب تعریف می‌شود. رویکرد پژوهش بر پیوند میان مؤلفه‌های مخاطره، آسیب‌پذیری و ظرفیت تطبیق‌پذیری زیرساخت‌ها استوار است و امکان شناسایی نقاط ضعف بحرانی و اولویت‌بندی اقدامات کاهش ریسک را فراهم می‌سازد. نتایج این مطالعه می‌تواند مبنایی علمی برای بهبود برنامه‌ریزی زیرساختی، ارتقای مدیریت سیلاب شهری و افزایش تاب‌آوری شهرها در شرایط اقلیم متغیر آینده فراهم آورد.
کلیدواژه ها
تاب‌آوری، زیرساخت‌های آبی شهری، سیلاب حدی، مدیریت ریسک، تغییر اقلیم، پایداری شهری
وضعیت: پذیرفته شده