چالش‌ها و راهکارهای مخاطرات محیطی و امنیتی در شهرسازی پایدار
کد مقاله : 1237-NERS
نویسندگان
مهدی سلیمی *1، سیدجمال میراحمدزاده اردبیلی2
1مربی گروه معماری و‌ شهرسازی دانشگاه آزاد اسلامی مربی پدافند شهری سازمان پدافند غیرعامل کشور
2مربی گروه معماری و شهرسازی دانشگاه آزاد اسلامی مربی پدافند شهری سازمان پدافند غیرعامل کشور
چکیده مقاله
رشد شتابان شهرنشینی و تمرکز فزاینده جمعیت و فعالیت‌های اقتصادی در فضاهای شهری، فشارهای سنگینی بر منابع طبیعی و زیرساخت‌های حیاتی وارد کرده و شهرها را در معرض طیف گسترده‌ای از مخاطرات محیطی و امنیتی قرار داده است. این مخاطرات شامل بلایای طبیعی نظیر زلزله، سیل و تغییرات اقلیمی، و همچنین تهدیدات انسانی همچون ناامنی اجتماعی، حملات سایبری و بحران‌های کالبدی هستند که می‌توانند پایداری و زیست‌پذیری شهرها را به‌طور جدی تحت تأثیر قرار دهند. در چنین شرایطی، شهرسازی پایدار به‌عنوان رویکردی راهبردی، در پی ایجاد تعادل میان توسعه کالبدی، حفاظت محیط‌زیست و تأمین امنیت انسانی است و می‌کوشد با ادغام اصول تاب‌آوری، طراحی ایمن و حکمرانی مشارکتی، ظرفیت پاسخگویی شهرها در برابر بحران‌ها را ارتقا دهد. این پژوهش با بهره‌گیری از روش توصیفی- تحلیلی و مرور اسناد و مطالعات داخلی و بین‌المللی، به بررسی چالش‌های اصلی مخاطرات محیطی و امنیتی در شهرسازی پایدار پرداخته و راهکارهای مؤثر برای کاهش آسیب‌پذیری و افزایش تاب‌آوری شهری را تحلیل می‌کند. یافته‌ها نشان می‌دهد که ادغام راهبردهای تاب‌آوری با طراحی شهری ایمن (CPTED)، توسعه زیرساخت‌های سبز، مدیریت ریسک جامع و مشارکت فعال شهروندان، می‌تواند نقش کلیدی در کاهش مخاطرات و ارتقای کیفیت زندگی ایفا کند. در نهایت، نتایج تحقیق تأکید دارد که پایداری شهری بدون امنیت، و امنیت بدون پایداری، مفهومی ناقص و ناکارآمد است؛ و تنها با ترکیب این دو بعد می‌توان شهری زیست‌پذیر، ایمن و پایدار برای نسل‌های امروز و آینده ایجاد کرد.
کلیدواژه ها
شهرسازی پایدار، مخاطرات محیطی، امنیت شهری، تاب‌آوری شهری، حکمرانی مشارکتی
وضعیت: پذیرفته شده