| نقشه‌پذیری حساسیت آتش‌سوزی با استفاده از رویکرد تصمیم‌گیری چندمعیاره AHP–فازی مبتنی بر) GIS مطالعه موردی استان کهگیلویه و بویراحمد، ایران ) |
| کد مقاله : 1228-NERS |
| نویسندگان |
| سحر بوستانی * |
| چکیده مقاله |
| آتش‌سوزی‌های جنگلی یکی از مهم‌ترین تهدیدهای زیست‌محیطی در مناطق کوهستانی و پوشش‌دار به شمار می‌روند؛ مناطقی که در آن‌ها برهم‌کنش عوامل طبیعی و فعالیت‌های انسانی، احتمال وقوع آتش‌سوزی را افزایش می‌دهد. شناسایی نواحی مستعد آتش‌سوزی، نقش کلیدی در مدیریت سرزمین و برنامه‌ریزی پیشگیرانه دارد. هدف این پژوهش، تهیه نقشه حساسیت آتش‌سوزی در استان کهگیلویه و بویراحمد با استفاده از یک چارچوب تصمیم‌گیری چندمعیاره مبتنی بر GIS است. در این مطالعه، مجموعه‌ای از عوامل محیطی و انسانی مؤثر بر حساسیت آتش‌سوزی شامل متغیرهای توپوگرافی، پوشش گیاهی، اقلیمی و دسترسی، بر اساس مطالعات پیشین و در دسترس بودن داده‌ها انتخاب شد. اهمیت نسبی معیارها با استفاده از فرآیند تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) تعیین گردید و به‌منظور استانداردسازی لایه‌ها و در نظر گرفتن عدم‌قطعیت در مرز کلاس‌ها، از توابع عضویت فازی استفاده شد. در نهایت، لایه‌های وزن‌دهی‌شده در محیط GIS تلفیق و شاخص حساسیت آتش‌سوزی محاسبه شد و منطقه مورد مطالعه به پنج طبقه حساسیت از بسیار کم تا بسیار زیاد تقسیم گردید. با توجه به نبود داده‌های رخداد تاریخی آتش‌سوزی، اعتبارسنجی نسبی نتایج از طریق تحلیل حساسیت وزن معیارها و بررسی سازگاری فضایی طبقات حساسیت انجام شد. نتایج نشان می‌دهد که نواحی با حساسیت بالا و بسیار بالا عمدتاً با نزدیکی به راه‌ها، تراکم پایین پوشش گیاهی و شیب‌های تند مرتبط هستند. تحلیل حساسیت بیانگر پایداری الگوی فضایی نقشه حساسیت در برابر تغییرات معقول وزن معیارهاست که نشان‌دهنده استحکام چارچوب مدل‌سازی است.رویکرد پیشنهادی، ابزاری عملی و قابل بازتولید برای نقشه‌پذیری حساسیت آتش‌سوزی در مناطق با کمبود داده فراهم می‌کند و می‌تواند در اولویت‌بندی اقدامات پیشگیرانه و پایش آتش‌سوزی مورد استفاده قرار گیرد. |
| کلیدواژه ها |
| آتش‌سوزی، مدیریت سرزمین، نقشه حساسیت، تحلیل سلسله‌مراتبی |
| وضعیت: پذیرفته شده |
