زندگی دادن به خزه‌ها، افزایش شانس زندگی در شهرها

کد مقاله : 1165-NERS

نویسندگان

علیرضا محبعلی * دانشجو

چکیده مقاله

چکیده کلان‌شهرهای صنعتی با چالش‌های سه‌گانه آلودگی هوای، اثر جزیره گرمایی شهری، و مدیریت ناکارآمد آب‌ حاصل از بارش مواجه هستند. در این میان، فناوری‌های سبز مبتنی بر طبیعت، به‌ویژه سامانه‌های مهندسی‌شده با استفاده از خزه‌ها (Bryophyta -Mosses – خزه‌تباران)، به عنوان راه‌حل‌هایی مقرون‌به‌صرفه، چندمنظوره و پایدار در حال ظهور و حتی بهره‌برداری هستند. این مقاله مروری، با بررسی نظام‌مند پژوهش‌های دهه اخیر، نقش تحول‌آفرین خزه‌ها را از شاخص‌های زیستی منفعل به مواد هوشمند فعال در مهندسی محیط‌زیست شهری دنبال می‌کند. یافته‌ها نشان می‌دهند که پوشش‌ها و فیلترهای خزه‌ای می‌توانند تا ۲۲ درصد از ذرات معلق (PM2.5/PM10) و ۱۵درصد از دی‌اکسید نیتروژن (NO2) هوای شهری را کاهش دهند، دمای سطح ساختمان‌ها را تا 5/3 درجه سانتی‌گراد پایین بیاورند، و تا ۶۳ درصد از حجم رواناب را جذب و مدیریت کنند. این مقاله با تشریح مکانیزم‌های عملکرد، گونه‌های کلیدی (نظیر Syntrichia ruralis و Racomitrium japonicum)، و چارچوب‌های اجتماعی- اقتصادی پیاده‌سازی، استدلال می‌کند که ادغام راهبردی خزه‌ها در زیرساخت‌های شهری (نظیر نماها، بام‌های سبز و فیلترهای زیستی) نه تنها یک گزینه فنی، بلکه یک ضرورت برای افزایش تاب‌آوری، کاهش مخاطرات سلامت شهری و خلق خرده‌اقلیم‌های پایدار در شهر به ویژه کلان‌شهرهای صنعتی است.

کلیدواژه ها

واژگان کلیدی: خزه، زیرساخت سبز، پایش زیستی، تصفیه هوا، اثر جزیره گرمایی، مدیریت آب باران، تاب‌آوری شهری.

وضعیت: پذیرفته شده