| تاب‌آوری روانی-اجتماعی در برابر مخاطرات محیطی: تحلیل ژئوپلیتیکی و راهبردهای تقویت امنیت ملی ایران |
| کد مقاله : 1112-NERS |
| نویسندگان |
|
رضا نادری بنی *، بشیر کلاری1، مسعود سینا2 1دکتری جغرافیای سیاسی،استادیار دانشگاه جامع امام حسین(ع) 2کارشناسی ارشد جغرافیای سیاسی، دانشکده مدیریت و کمیسر دریایی، دانشگا علوم دریایی امام خمینی(ره)، نیروی دریایی ارتش |
| چکیده مقاله |
| این پژوهش با هدف تدوین چارچوبی نظری-تحلیلی برای مفهوم‌سازی «تاب‌آوری روانی-اجتماعی» به عنوان مؤلفه‌ای راهبردی در امنیت ملی ایران در مواجهه با مخاطرات محیطی انجام شده است. با اتخاذ رویکردی کیفی و استفاده از روش تحلیل مضمون متون علمی معاصر (۲۰۱۰-۲۰۲۴)، این مطالعه به بررسی ابعاد چندسطحی تاب‌آوری (فردی، خانوادگی، جامعه‌ای و نهادی)، تأثیرات روانی-اجتماعی مخاطرات محیطی (مانند افزایش اختلالات استرس و اضطراب اقلیمی)، و پیوند ژئوپلیتیک بین تاب‌آوری و پایداری امنیت ملی می‌پردازد. یافته‌ها نشان می‌دهند که تاب‌آوری روانی-اجتماعی، فراتر از یک مسئله فنی، یک «منبع قدرت نرم» حیاتی محسوب می‌شود که می‌تواند با تقویت مکانیسم‌هایی چون سرمایه اجتماعی، اعتماد نهادی و خودکارآمدی فردی، مشروعیت حکومت، انسجام اجتماعی و ضریب امنیتی کشور را در بافت حساس ژئوپلیتیکی و زیست‌محیطی ایران ارتقا دهد. نتیجه‌گیری کلیدی پژوهش بر این امر تأکید دارد که سرمایه‌گذاری یکپارچه در تقویت تاب‌آوری روانی-اجتماعی، نه یک هزینه، بلکه یک الزام استراتژیک برای امنیت ملی پایدار است و غفلت از آن، پایداری اجتماعی-سیاسی کشور را در برابر بحران‌های فزاینده زیست‌محیطی تهدید می‌کند. |
| کلیدواژه ها |
| تاب‌آوری روانی-اجتماعی، امنیت ملی، مخاطرات محیطی، ژئوپلیتیک ایران، سلامت روان جمعی، ، تغییرات اقلیمی |
| وضعیت: پذیرفته شده |
