| طراحی مدل فرماندهی و کنترل تاب آور برای اجا در شرایط تهدید مرکب؛ سناریوی هم زمانی عملیات نظامی و زلزله |
| کد مقاله : 1060-NERS |
| نویسندگان |
|
عبدالرضا باقری *1، مهدی بیگدلو2 1دانشکده علوم و فنون فارابی، تهران، ایران 2عضو هیئت علمی دانشکده علوم و فنون فارابی، تهران، ایران |
| چکیده مقاله |
| هدف: این پژوهش در پی طراحی یک مدل تاب‌آور برای سامانه فرماندهی و کنترل اجا در مواجهه با سناریوی همزمانی زلزله و عملیات نظامی دشمن است. روش‌شناسی: این پژوهش از نوع توسعه‌ای-کاربردی با رویکرد طراحی‌پژوهی است که در چهار مرحله انجام شد: 1) استخراج الزامات طراحی از طریق مطالعه اسنادی و تحلیل مضمون، 2) اعتبارسنجی اولیه مدل مفهومی با تحلیل یک سناریوی محوری، 3) اصلاح مدل بر اساس بازخورد خبرگان (10 نفر)، و 4) ارزیابی نهایی با چارچوب قابلیت‌های تاب‌آوری. یافته‌ها: الزامات کلان طراحی در چهار محور استمرار کارکردی حیاتی، انعطاف‌پذیری ساختاری، کاهش وابستگی و مدیریت تعارض مأموریت استخراج شد. بر این اساس، مدل «شبکه انطباقی با هسته باقی‌مانده» (RCAN) ارائه گردید. این مدل دارای سه لایه هسته باقی‌مانده (تصمیم‌گیری راهبردی)، شبکه سلول‌های عملیاتی نیمه‌مستقل و سامانه ارتباطی ناهمگن است و از طریق مکانیزم‌های تغییر حالت پویا، تفویض اختیار هوشمند (با ماتریس اختیارات مشروط) و بازیابی کارکردی عمل می‌کند. نتیجه گیری: مدل RCAN قادر است تاب‌آوری دوگانه در برابر شوک‌های طبیعی و نظامی را از طریق ترکیب ثبات راهبردی (هسته) و انعطاف تاکتیکی (شبکه) فراهم کند. تحلیل سناریو و نظرات خبرگان (با ۹۸% تأیید اصول) اعتبار و کارایی مدل را نشان داد. تأکید ویژه بر لزوم هماهنگی ساختاریافته با نهادهای غیرنظامی و عینی‌سازی اختیارات از نتایج کلیدی پژوهش است. |
| کلیدواژه ها |
| تاب آوری دوگانه، فرماندهی و کنترل، تهدید مرکب، شبکه انطباقی، هسته باقی‌مانده |
| وضعیت: پذیرفته شده |
