تأثیر سیاست‌های توسعه‌گرا برتنش آبی و امنیت ملی ایران
کد مقاله : 1006-NERS
نویسندگان
پژمان الهامی طالشمیکائیل *، داود شکاری، یوسف رادنیا
وزارت نیرو،شرکت مادرتخصصی آب وفاضلاب کشور،تهران،ایران (آب وفاضلاب اردبیل)
چکیده مقاله
دردهه‌های اخیر، سیاست‌های توسعه‌گرایانه درایران باتمرکزبررشد اقتصادی ، گسترش زیرساخت‌ها وافزایش بهره‌برداری ازمنابع طبیعی ، پیامدهای گسترده‌ای برمحیط‌زیست و به‌ویژه منابع آبی کشورداشته‌اند. این مقاله باهدف بررسی تأثیراین سیاست‌ها برتنش آبی وپیامدهای آن برامنیت ملی ، به تحلیل رابطه میان حکمرانی توسعه‌گرا و بحران آب درایران می‌پردازد.
دراین پژوهش ،ازروش توصیفی–تحلیلی بهره گرفته شده وداده‌ها ازطریق مطالعات اسنادی ، گزارش‌های رسمی ، مقالات علمی وتحلیل‌های سیاستی گردآوری شده‌اند. تمرکز اصلی برپروژه‌های بزرگ سدسازی ، انتقال بین‌حوضه‌ای آب ، وتوسعه کشاورزی صنعتی است که درچارچوب سیاست‌های توسعه‌گرا اجرا شده‌اند . یافته‌ها نشان می‌دهندکه این سیاست‌ها نه‌تنها موجب کاهش شدیدمنابع آب سطحی وزیرزمینی شده‌اند،بلکه باایجادنابرابری‌های منطقه‌ای،مهاجرت‌های - زیست‌محیطی ، ونارضایتی‌های اجتماعی ، تهدیداتی جدی برای امنیت ملی کشوربه‌وجود آورده‌اند.
نتایج تحقیق حاکی ازآن است که تداوم سیاست‌های توسعه‌گرابدون توجه به ظرفیت‌های اکولوژیک ومشارکت مردمی، می‌تواند به تشدید بحران‌های اجتماعی وسیاسی منجرشود.درپایان،مقاله برضرورت بازنگری درسیاست‌گذاری‌های توسعه‌ای ، تقویت حکمرانی مشارکتی ، وبهره‌گیری ازرویکردهای پایداردرمدیریت منابع آب تأکید می‌کند.
کلیدواژه ها
سیاست‌های توسعه‌گرا ، تنش آبی، امنیت ملی، هیدروپلیتیک
وضعیت: پذیرفته شده